دستگاه CNC چیست؟ CNC فرم کوتاه شده عبارت Computer Numerical Control و به معنی کنترل عددی رایانهای میباشد. این دستگاه شامل یک مینی کامپیوتر یا میکرو کامپیوتر است که به عنوان واحد کنترل دستگاه عمل میکند و تا حد امکان مدارهای سخت افزار اضافی در آن حذف شده است. کامپیوتر دستگاه CNC وظیفه ارسال برنامههای لازم جهت برش یا حک فلزات و غیر فلزات را بر عهده دارد. در واقع، تمام مراحل انجام کار و ابعاد نهایی قطعات از طریق کامپیوتر به دستگاه ارسال میشود. به همین دلیل میتوان دستگاه CNC را مانند یک ربات برنامه ریزی شده دانست که دستور العملهای شما را اجرا میکند. برنامههای CNC در حافظه کامپیوتر ذخیره میشوند و برنامه نویس میتواند کدها و الزامات را نوشته و ویرایش نماید. این برنامهها قابلیت استفاده مجدد برای بخشهای مختلف را دارند و نیاز به تکرار دوباره نیست.
مواد قابل استفاده در دستگاه CNC چیست
تقریباً تمام مواد با استفاده از CNC قابل ماشینکاری هستند که به آن ماشین کاری سی ان سی گفته میشود. انتخاب متریال اولیه بستگی به نوع فعالیت و محصول مورد نظر دارد.
مواد رایج شامل:
-
آلومینیوم
-
برنج
-
مس
-
استیل
-
تیتانیوم
-
چوب فوم
-
فایبرگلس
-
انواع پلاستیک
ابزارهای قابل استفاده در CNC چیست
ابزارهای مختلفی روی دستگاه CNC قابل اجرا هستند که از مهمترین آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
-
دستگاه تراش
-
دستگاه فرز
-
ماشین حفاری
این ابزارها با حذف بخشهایی از مواد، قطعات را به شکلهای مختلف (گرد، چهارگوش و …) درمیآورند. برخلاف روشهای سنتی که حضور اپراتور ضروری بود، در CNC نقش اپراتور محدود به برنامه ریزی و اجرای دستور العملهاست.
ماشین کاری چیست؟
ماشین کاری فرایندی است که طی آن یک قطعه خام از جنس پلاستیک، چوب، فلز و … به محصول نهایی تبدیل میشود. در این فرآیند، بخشهایی از ماده اولیه حذف شده و طرح مورد نظر اجرا میگردد.
مزایای CNC در ماشین کاری:
-
انجام خودکار فعالیتها
-
افزایش سرعت و دقت
-
کاهش ضایعات، مخصوصاً در مواد گران قیمت
حرکت و محورهای دستگاه CNC
دستگاههای پایه توانایی حرکت در یک یا دو محور را دارند. ماشینهای پیشرفتهتر قادر به حرکت در محورهای X، Y و Z هستند و اغلب حول چند محور میچرخند. ماشینهای چند محوری قابلیت چرخاندن قطعه و خارج کردن مواد انباشته را به صورت خودکار دارند که باعث کاهش نیاز به دخالت نیروی انسانی میشود.
دسته بندی دستگاههای CNC
ماشینهای CNC معمولاً در دو دسته قرار میگیرند:
۱. تکنولوژی ماشین کاری معمولی
این دسته شامل:
-
دریلها: با چرخش و نفوذ به قطعه، طرحها و اشکال جدید ایجاد میکنند.
-
ابزارهای تراش: قطعات را میچرخانند و از ابزارهای برش دوار برای حذف مواد استفاده میکنند.
-
ماشینآلات فرز: رایجترین دستگاههای CNC هستند که برای برش و فرم دهی استفاده میشوند.
۲. تکنولوژی ماشین کاری نوین
این دسته شامل:
-
ماشین کاری الکتریکی یا شیمیایی: تکنولوژیهای تخصصی مانند ماشین کاری الکترومغناطیسی و الکتروشیمیایی برای تولید انبوه یا مواد خاص.
-
سایر ابزارهای برش: دستگاه لیزر CNC، برش لیزری، برش اکسیژن، برش پلاسما و واترجت.
جدول خلاصه دستگاه CNC
| بخش | توضیح مختصر | نکات کلیدی |
|---|---|---|
| CNC چیست؟ | دستگاه با کنترل عددی رایانهای برای برش و حکاکی مواد | برنامه ریزی خودکار، دقت بالا، کاهش دخالت نیروی انسانی |
| مواد قابل ماشینکاری | فلزات و غیر فلزات | آلومینیوم، برنج، مس، استیل، تیتانیوم، چوب فوم، فایبرگلس، پلاستیک |
| ابزارهای قابل استفاده | تراش، فرز، مته | حذف بخشهایی از مواد، ایجاد شکلهای مختلف، کاهش نیاز به اپراتور |
| ماشینکاری چیست؟ | تبدیل قطعه خام به محصول نهایی با حذف بخشهایی از ماده | انجام خودکار، افزایش سرعت و دقت، کاهش ضایعات |
| حرکت و محورهای CNC | حرکت در محورهای X، Y، Z و چندمحوری | چرخش قطعه، خارج کردن مواد اضافه، کاهش دخالت انسانی |
| دستهبندی دستگاه CNC | ۱. تکنولوژی معمولی ۲. تکنولوژی نوین |
معمولی: دریل، تراش، فرز نوین: الکتریکی/شیمیایی، لیزر، پلاسما، واترجت |
نکات سریع و کاربردی
-
برنامه CNC یکبار نوشته میشود و قابلیت استفاده مجدد دارد.
-
تجهیزات دقیق باعث کاهش ضایعات و افزایش کیفیت محصول میشوند.
-
دستگاههای چند محوری توانایی چرخش و حرکت قطعه در چند محور را دارند.
-
انتخاب مواد و ابزار مناسب بسته به نوع پروژه حیاتی است.
-
تکنولوژی نوین CNC شامل برش لیزری، واترجت و ماشین کاری الکتروشیمیایی است.
کلام آخر
دستگاه CNC چیست؟ یک سیستم کنترل عددی رایانهای است که با دقت بالا و انجام خودکار فرآیندهای ماشین کاری، تولید محصولات دقیق و کاهش ضایعات را ممکن میسازد. با استفاده از این دستگاهها میتوان انواع مواد را برش و فرم دهی کرد و ابزارهای مختلفی مانند تراش، فرز و مته را برای اجرای طرحها به کار برد. تکنولوژیهای نوین و چند محوری نیز امکان انجام پروژههای پیچیده را بدون دخالت زیاد نیروی انسانی فراهم میکنند.
سوالات متداول (FAQ)
دستگاه CNC چیست و چگونه کار میکند؟
دستگاه CNC یک سیستم کنترل عددی رایانهای است که با برنامه ریزی کامپیوتری، عملیات برش، حکاکی و فرم دهی مواد را انجام میدهد.
چه موادی با CNC قابل ماشین کاری هستند؟
فلزات (آلومینیوم، مس، استیل و …) و غیر فلزات (چوب، پلاستیک، فایبرگلس و …) با CNC قابل ماشینک اری هستند.
چه ابزارهایی روی دستگاه CNC استفاده میشوند؟
تراش، فرز، مته و سایر ابزارهای تخصصی که بخشهایی از ماده را حذف و قطعات را به شکل دلخواه در میآورند.
مزیت استفاده از CNC نسبت به روش سنتی چیست؟
انجام خودکار کارها، افزایش دقت و سرعت، کاهش ضایعات و کاهش نیاز به نیروی انسانی.